Thái bình đã về với non sông rồi vấn đề trọng yếu kiến quốc. Lắm lúc cha mẹ đã hết làm mọi ta, sang qua làm tôi tớ cho đời cháu là con cái ta mà ta để các vị ăn uống, nghỉ ngơi tệ bạc. Nếu cơm là thức ăn của thể xác họ thì trong tuổi nầy nhạc và thơ là thực phẩm tâm hồn họ.
Tại sao sau lúc họ đóng vai trò thế Thượng đế gieo một mầm sống rồi họ không can thiệp gì hết vào sự lớn lên về thể xác của đứa con mà về sau họ tha thiết yêu con? Trả lời câu hỏi nầy phải chạy đến tình yêu và nhất là lương tâm. Thiếu gì cậu thay đồ một cách tự nhiên trước mặt một chị ruột hay một chị dâu. Làm như vậy tức là hiểu tâm lý họ: không thuyết phục họ được đâu.
Các linh mục dòng Tên rất sáng suốt trong tổ chức giáo dục trong tinh thần của thánh Ignaxiô nên đã nêu lên khẩu hiệu vàng ngọc nầy trong những ký túc xá giáo dục: chẳng nên khi nào hai, luôn luôn ba, ít khi bốn. Tôi chỉ nhấn mạnh ở chỗ bạn trai đừng tỏ ra mình là phái yếu ở chỗ chạy theo mê say, thờ lạy ảnh giai nhân. Thưa bạn, người bạn trai quen biết và chưa quen biết.
Tôi muốn nói họ có hồn, có xác, được những ân sủng do cứu rỗi, do thiên phòng v.v... Tôi biết có một số bạn trai tắm như lươn và rất thích ướp nước hoa mà hôi vẫn hôi. Lòng bạn trai là rơm, thần ái tình đã nhen lửa vào đó: xi nê là dầu xăng, là gió làm cho lòng họ bừng lên.
Em ơi? Người em kiều diễm vì lộng lẫy nhan sắc, vì cao quý tâm hồn của đôi mươi tuổi xuân của tôi. Đời bạn hãy là cây gõ mà đừng cây vông. Vẫn biết khi bị ái tình chi phối người ta có thể ra vẻ quỳ mọp, lòn cúi.
Tôi không chịu ai khuyên mình hết sầu. Khi nào học được những cách lý luận họ thích sử dụng. Tinh thần phải được trui cho già mới chịu đựng nỗi các thử thách cay nghiệt của trường đời.
Ông từ hỏi có phải giáo sư đi du lịch không? Giáo sư vội thưa: không. Diện mạo coi tự nhiên. Tôi muốn nhấn mạnh ở mục nầy: Bạn gái là hạng người mà khi bạn trai tín nhiệm bàn tâm sự cặn kẽ nhất .
Ở trên tôi nói sơ quatính dễ tín nhiệm đã thúc đẩy bạn trai hay cỡi mở cõi lòng cho bạn gái. Chateaubriand nói con cọp xé mồi rồi ngủ, con người sát nhân rồi thức. Còn lúc gần ở tuổi khôn thì nổi tiếng là liến khỉ, phá phách trong nhà.
Nếu bước vào những chủng viện hay nam tu viện công giáo rồi tưởng tượng một tâm hồn bạn trai vô tín ngưỡng sai lạc với một tâm hồn bạn trai tĩnh tu ta thấy có bao nhiêu khác nhau. Có khi phở hay hủ tiếu nữa. Hạnh phúc của dân tộc bạn, hưng thạnh của loài người tùy ở bạn không ít.
Trong gia đình ta thấy bạn trai ít kiếm chuyện gây lộn. Không phải họ có ý thức rõ rệt: sự đòi hỏi cảnh ấm cúng của đôi vợ chồng đâu. Họ không hữu ý ăn trên ngồi trước, ăn to nói lớn.